Του Γιώργου Μαρκατάτου
Στο προηγούμενο σημείωμά μας είχαμε αναφερθεί στους κινδύνους που εγκυμονεί η μετάλλαξη της ΕΕ σε ευρωνάτο. Η πρόγνωση αυτή γίνεται αντιληπτή για όσους ενημερώνονται στα διεθνή γεγονότα την ακραία αυτή περίοδο της ιστορίας της ανθρωπότητας. Εν τούτοις και από άλλες εποχές παρατηρείται επανάληψη ανησυχητικών γεγονότων. Για δεκαετίες, η Ευρωπαϊκή Ένωση λειτουργούσε με μια δεσμευτική κατανόηση: η Γερμανία χειριζόταν τα χρήματα, η Γαλλία χειριζόταν τον στρατό. Τώρα, τα πράγματα ανατρέπονται και αλλάζουν[1].
Στην αναφορά μας στον αγροτικό τομέα και τους κινδύνους που διατρέχουν οι πιστώσεις του με βάση τις νέες προτάσεις της Κομισιόν – στις οποίες αργά μεν, αλλά τουλάχιστον ορθώς οι ευρωβουλευτές αντιτίθενται-, προστίθενται και άλλα σημεία, όπως:
- Η μετάλλαξη των πιστώσεων σε εθνικό πρόγραμμα θα προκαλέσει περισσότερες δυσχέρειες να μην καταστρατηγούνται οι κανονισμοί σε χώρες εκτός κεντρικού μπλοκ. Τι τους νοιάζει τους κεντροευρωπαίους αν χορηγούνται ορθά στην Ελλάδα, την Πορτογαλία και τη Λιθουανία οι ευρωπιστώσεις του αγροτικού τομέα!
- Οι αγροτικές οργανώσεις τονίζουν ότι η προτεινόμενη αρχιτεκτονική αυξάνει τη διοικητική πολυπλοκότητα χωρίς να απλουστεύει πραγματικά τη ζωή των αγροτών. Κάτω από την «ομπρέλα» των εθνικών σχεδίων, ο σχεδιασμός, η παρακολούθηση και η αξιολόγηση θα γίνονται με έναν πολύ πιο σύνθετο μηχανισμό, όπου διαφορετικά υπουργεία και φορείς θα διεκδικούν μερίδιο.
- Όπως υποστηρίζει και το ευρωπαϊκό όργανο των αγροτών Copa-Cogeca, η μετάλλαξη των πιστώσεων σε εθνικό πρόγραμμα θα κάνει πιο δύσκολη τη στόχευση των ενισχύσεων στους πραγματικά ενεργούς παραγωγούς και θα εντείνει την αστάθεια των κανόνων, καθώς κάθε αναθεώρηση του εθνικού σχεδίου θα μπορεί να αλλάζει και τις γεωργικές παρεμβάσεις.
- Υποβόσκει επίσης ο κίνδυνος διαβρωτικών περικοπών «σε πραγματικούς όρους». Ακόμη κι αν οι ονομαστικές πιστώσεις φαίνονται σταθερές, ο υψηλός πληθωρισμός των τελευταίων ετών, το αυξημένο κόστος παραγωγής (ενέργεια, λιπάσματα, ζωοτροφές) και οι πρόσθετες περιβαλλοντικές υποχρεώσεις σημαίνουν ότι η αγροτική οικονομία χρειάζεται ουσιαστική ενίσχυση, όχι απλώς λογιστικές μετακινήσεις κονδυλίων.
- Δεν είναι τυχαίο που βγήκαν πάλι στους δρόμους οι Έλληνες αγρότες. Οι αγροτικές οργανώσεις ζητούν διακριτό, σαφώς προσδιορισμένο προϋπολογισμό για την ΚΓΠ, επαρκή σε σταθερές τιμές και με εγγυημένες ελάχιστες δεσμευτικές κατανομές ανά κράτος-μέλος, καθώς και ουσιαστική συμμετοχή των αγροτικών εταίρων στη διαμόρφωση των εθνικών σχεδίων. Στην περίπτωση της χώρας μας, τα όσα μύρια έχουν γίνει φτάνουν για να τους κρατήσουν στους δρόμους, αν θέλουν να αλλάξουν μερικές συνειδήσεις των κυβερνώντων. Άλλωστε είναι γνωστή η δύναμη των αγροτών στους δρόμους και έχει αποδείξει την αποτελεσματικότητά της.
Εκείνο πάντως που γίνεται ολοφάνερο και θα πρέπει να απασχολήσει και τις κυβερνήσεις τουλάχιστον των κρατών μελών που έχουν σοβαρό ποσοστό συμμετοχής στο ΑΕΠ από τη γεωργία – όπως η χώρα μας – είναι να μελετήσουν και να αντιδράσουν στη μεγάλη εικόνα: μια Επιτροπή που επιδιώκει ένα πολύ πιο ευέλικτο, συγκεντρωτικό και γεωπολιτικά προσανατολισμένο προϋπολογισμό, με έμφαση στην άμυνα, την ανταγωνιστικότητα και την πράσινη-ψηφιακή μετάβαση. Απέναντί της ένα Κοινοβούλιο και έναν αγροτικό κόσμο που φοβούνται ότι αυτό θα γίνει εις βάρος των παραδοσιακών πολιτικών συνοχής και γεωργίας.
Οι αναγνώστες μας θα θυμούνται τις έντονες αναφορές μας στην εξαφάνιση των κονδυλίων του τομέα συνοχής.
Το κοινό μήνυμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του συνδικαλιστικού οργάνου των αγροτών Copa-Cogeca, είναι ότι χωρίς ουσιαστική προστασία των δαπανών για την ΚΓΠ και τη συνοχή και χωρίς σαφέστερους κανόνες δημοκρατικής λογοδοσίας, ο νέος Πολυετής Δημοσιονομικός Προϋπολογισμός (ΠΔΠ) των περίπου 2 τρις € δύσκολα θα βρει πολιτική πλειοψηφία και κοινωνική νομιμοποίηση.
Για να δούμε ακριβώς πώς δημιουργούνται οι συνθήκες εγκλωβισμού των συνειδήσεων των Ευρωπαίων πολιτών, ας θυμηθούμε τα χθεσινά μόλις δημοσιεύματα περί βουνών ευρωπαϊκών πιστώσεων που καταλήγουν στα χέρια των διεφθαρμένων Ουκρανών αξιωματούχων έχοντας αποστερήσει τους ίδιους του Ευρωπαίους από τη δυνατότητα εξασφάλισης του καθημερινού αγώνα τους για επιβίωση! Παρά τούτο η δράση «Διευκόλυνση για την Ουκρανία» έστειλε 1,8 δισ. ευρώ τώρα προς το Κίεβο σύμφωνα με το δημοσίευμα του Συμβουλίου[2]
Οι πληρωμές στο πλαίσιο της διευκόλυνσης για την Ουκρανία συνδέονται στενά με το σχέδιο για την Ουκρανία, το οποίο περιγράφει τη στρατηγική της για ανάκαμψη, ανασυγκρότηση και εκσυγχρονισμό, μαζί με χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή μεταρρυθμίσεων που ευθυγραμμίζονται με τους στόχους προσχώρησης της χώρας στην ΕΕ κατά τα επόμενα έτη.
Υπενθυμίζουμε ότι η διευκόλυνση για την Ουκρανία, η οποία τέθηκε σε ισχύ την 1η Μαρτίου 2024, παρέχει σταθερή χρηματοδότηση ύψους έως και 50 δισεκατομμυρίων ευρώ, υπό μορφή επιχορηγήσεων και δανείων, για τη στήριξη της ανάκαμψης, της ανασυγκρότησης και του εκσυγχρονισμού της Ουκρανίας για την περίοδο από το 2024 έως το 2027.
Από το ένα μέρος στέλνουμε πακτωλούς χρημάτων που έχουμε στερήσει από τους δήμους και τις υποδομές των κρατών μελών, από τις αγροτικές επιδοτήσεις προς τους πραγματικούς αγρότες και από τις χορηγίες για την απασχόληση, και από την άλλη στέλνουμε στους φίλους και συμμάχους μας Ουκρανούς προειδοποιητικά μηνύματα για διαφθορά καθώς αποκαλύπτονται ότι στις εκθέσεις διεύρυνσης δεν παύουν να προσθέτουν την ανάγκη αυτήν[3]. Απλά τονίζεται με σιγανή φωνή ότι η Ουκρανία πρέπει να αποφύγει την οπισθοδρόμηση στις προσπάθειες καταπολέμησης της διαφθοράς για να παραμείνει στη γρήγορη λωρίδα για ένταξη στην ΕΕ. Και όπως λένε τα ρεπορτάζ ότι έχει γίνει ζημιά στην εικόνα της Ουκρανίας ως υποψήφιας για ένταξη στην ΕΕ στα μάτια της Κομισιόν φαντάζεται ο αναγνώστης πόση ζημιά έχει γίνει στα μάτια των Ευρωπαίων!
Στο ερχόμενο τρίτο μέρος θα αναφερθούμε στα ρεπορτάζ και άλλα δημοσιεύματα που ασχολούνται με το σοβαρό αυτό σημείο της μετάλλαξης των αρχών και των στόχων της ΕΕ σε ευρωΝΑΤΟ!
[1] Δεν είναι τυχαίο το άρθρο της Πέμπτης του διεθνούς κύρους POLITICO https://www.politico.eu/article/germany-rearmament-upends-europes-power-balance-military/?utm_source=email&utm_medium=alert&utm_campaign=Germany%E2%80%99s%20rearmament%20upends%20Europe%E2%80%99s%20power%20balance
[2] https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2025/11/04/ukraine-facility-council-approves-fifth-payment-of-over-19-billion-to-kyiv/?utm_source=brevo&utm_campaign=AUTOMATED%20-%20Alert%20-%20Newsletter&utm_medium=email&utm_id=3318
[3] https://www.politico.eu/article/volodymyr-zelenskyy-ukraine-warned-corruption-eu-readies-enlargement-report-card/?utm_source=email&utm_medium=alert&utm_campaign=EU%20warns%20Ukraine%20over%20corruption%20as%20Brussels%20readies%20enlargement%20report%20card
